Nature Photography by Dragiša Savić

Listopadno drvo visoko do 35 m (ponekad do 40 m), stablo u prečniku debelo do 1 m (ponekad do 3 m), dostiže starost do 600-700 godina. Kora na starim stablima debela, beličasto siva, relativno plitko ispucala. Jednogodišnje grančice ubrzo ogole, tamnozelene, maslinastozelene ili mrke. Pupoljci sitni, do 8 mm dugi, jajasti do izduženi, na vrhu tupi, zaobljeni ili sasvim malo ušiljeni. Zalisci rano otpadajući, suvo kožasti, goli ili dlakavi. Listovi najčešće sakupljeni na vrhu grančice, na jasno užlebljenim, golim, peteljkama, dugim 12 do 30 mm (ponekad do 40 mm); liska čvrsta, dosta tanka, duga do 12 cm, široka 7 cm, najšira u sredini ili iznad sredine, ± simetrična, široko objajasta, eliptična ili široko lancetasta, na vrhu široko zaokrugljena ili ± sužena; pri osnovi obično ± klinasto sužena, ređe zaokrugljena ili malo srcasta; po obodu pravilno i ± simetrično plitko do srednje duboko urezana ili donekle perasto režnjevita, sa 4 do 8 (10) pari ne duboko usečenih ± simetričnih režnjeva, u donjoj polovini liske najvećih, prema vrhu sve manjih, zaobljenih do malo izduženih; lice liske zeleno i ± sjajno, naličje svetlije zeleno, u početku dlakavo od sitnih finih prileglih dlaka, docnije ogolelo, osim u uglovima nerava gde se zadržavaju mali čuperci dlaka; bočnih nerava ima 6 do 9 (11) pari, ± međusobom udaljeni i ne sasvim paralelni, često sa interkalarnom nervaturom. Muški cvetovi u resama dugim do 6 cm, na goloj ili retko dlakavoj osovini; perigon podeljen na 6 do 8 delova; prašnice sitne. Ženski cvetovi pojedinačni ili po 2 do 5 sakupljeni na jednogodišnjim grančicama, sedeći ili na dlakavoj dršci dugoj do 1 cm; stubića obično 3, slobodni, kratki, lučno napolje savijeni. Plodovi pojedinačni ili do 5 (retko više), obično sedeći u lisnim pazusima ili na peteljkama dugim do 15 (20) mm; kupula ± plitka, poluloptasta, tankih zidova, visoka 5 do 12 mm i široka 8 do 14 mm; pokrivena dlakavim, malim, zbijenim i čvrsto prileglim, ali jasno odvojenim stipulama, jajasto lancetastim, tankim, pljosnatim ili malo zadebljalim, ali nikada ispupčeno zadebljalim; plod jajast ili izduženo loptast, dug 1.5 do 4 cm, širok 0.8 do 2.5 cm; endokarp go. Cveta u maju mesecu, plodonosi u septembru i oktobru mesecu. Prilagođen je umerenoj klimi nizijskih brdskih područja Evrope, u uslovima ravnomerne temperature i dovoljne vlažnosti vazduha.

Rasprostranjen je kako na ± ravnijim terenima, tako i na padinama, ali suviše strme južne padine teško osvaja. Ne podnosi klimatske ekstreme, poplavna zemljišta niti preterano suvu i toplu podlogu; najbolje uspeva na svežem zemljištu, dok u pogledu plodnosti zemljišta nema velikih zahteva: uspeva na kiselom, podzolastom, čak i na nerazvijenom skeletnom šumskom zemljištu; na krečnjačkoj podlozi slabije uspeva, ali je čest na serpentinu. Na većim visinama pretežno se nalazi na toplijim, južnim padinama.

Copyright © Dragiša Savić. All rights reserved.